Soms wil men in een muur een nieuw raam of een nieuwe deur plaatsen. Dat vergt, vooral bij de dikke natuurstenen muren van traditionele huizen, speciale technieken. Deze worden hieronder toegelicht.
1. De principiële stappen
1.1 Een aantal steunbalken plaatsen (afb.1) U moet door de muur een aantal gaten boren/breken door die dan balken gestoken kunnen worden. De onderkant van de balken dient hoger te liggen dan de bovenkant van de toekomstige latei (le linteau). Het is moeilijk iets over de juiste onderlinge afstand van de balken (3) te zeggen. In ieder geval zo dicht bij elkaar dat het naar beneden vallen van stenen onwaarschijnlijk is. Vaak is dat 40-50cm. Bij te korte balken komen de stempels (4), Frans etais de maçon, te dicht bij de muur te staan en men heeft voor de latere werkzaamheden te weinig ruimte. Te lange balken buigen te veel door en zijn minder draagkrachtig. Als de stempels niet op verdiepingsbalken (1) komen te staan dient men ter overbrugging een stevige plank of balk op de vloer te leggen (2). Balk: zie afb.2! Dan draait men de schroefstempels goed aan zodat de balken (3) onder spanning komen te staan.
1.2 De spleet voor de latei uitbreken (afb.2) Nadat de muur boven de toekomstige opening gesteund is kan men de ruimte voor de latei uitbreken, natuurlijk breder dan de beoogde opening. Hier is overigens een stevige balk (2) als ondersteuning voor de stempels (4) geplaatst, en de niet erg sterke vloerbalken zijn ook weer ondersteund (x). Zo recht en netjes als op afb.2 lukt het uitbreken van de spleet alleen bij baksteen, bij natuurstenen muren wordt het gat min of meer onregelmatig - soms erg onregelmatig, zie de afbeeldingen 8 - 10.
1.3 De latei plaatsen (afb.3) Dan kan men de latei plaatsen en uitlijnen (hier een stalen profiel, het kan ook gewapend beton of een houten balk zijn). Wat op afb.3 niet te zien is: De latei (5) wordt met wiggen of steensplinters in de juiste positie gebracht. Dan worden de oplagen (6) gecementeerd en het gat boven de latei opgevuld; bij kleine spleten gewoon met cement opvullen, bij grotere spleten passende stenen inzetten. Men kan een latei van gewapend beton ook ter plaatse storten, zie de headerfoto.
1.4 De muuropening uitbreken (afb.4) Nadat het cement (6) onder de latei uitgehard is kan men de muur daaronder wegbreken. Weer geldt dat het gat alleen bij baksteen zo glad en regelmatig wordt als op afb.4. Hier is ook een 'gordijn' geplaatst om stof en gruis aan een kant te houden. Daarna worden de zijkanten van de muuropening afgewerkt.
soort werkzaamheden vaak met strongboys gewerkt, een vlakke staalplaat met de nodige verstevigingen die op een schroefstempel gezet wordt. Maar dit is alleen bij baksteenmuren mogelijk, en omdat de steunen dan heel dicht bij de muur staan is de werkruimte mogelijkerwijs ook beperkt.
2. Twee voorbeelden van succesvolle muurdoorbraken
2.1 Een grote opening in een natuurstenen muur. Afb.8: Hier is men begonnen de muur onder de steunbalken weg te breken. Tussen muur en stempels is net voldoende ruimte gelaten voor een steiger.
2.2 Vergroten van een bestaande opening - raam wordt garagedeur. De vroegere raamopening is in afb.11 geel aangeduid. Hier heeft men eerst de muur boven deze opening gesteund en de oude korte latei verwijderd. Dan werd het gat naar links verder uitgebreid, afb.12. Hierbij werden iets avontuurlijke ondersteuningen toegepast, afb.13.
Dan werd de linkerkant met moellons opgemetseld (afb.12 en 13), een latei gegoten en de rest weer met de originele stenen dichtgemetseld, afb.14. Zou het niet leuker geweest zijn hier ook zoals bij de oude openingen een uit baksteen gemetselde (voorzet-)toog toe te passen?
3. Mijn fotocollectie van muurdoorbraken
Klik op een postzegel of kies links boven Play >