Vivent les bricoleurs! Christian, bricoleur par passion, pas par necessité.
In veel traditionele landelijke huizen vindt men, vooral tussen bovenverdieping en zolder, gewoon planken op de verdiepingsbalken, zie afb.1. Deze planken zijn dus tegelijkertijd vloer voor de zolder en plafond voor de eronder liggende vertrekken. In oudere huizen zijn dit gewone planken, maar bij alles wat jonger dan rond zestig jaar is vindt men doorgaans planken met messing en groef. Natuurlijk zijn de gewone plankenvloeren nooit dicht, en die met messing en groef ook alleen als de kieren niet door krimp van de planken open staan. U begrijpt dat de isolatiewaarde van deze plankenvloeren uiterst gering is – vroeger moest de isolatie van hooi en andere landbouw-producten komen die op de zolder lagen. Wanneer op deze plankenvloer reeds een andere vloer is gelegd (en deze bruikbaar is) dan is het probleem alleen het onderaanzicht, en misschien de isolatie. Bij grote overspanningen werden vaak moerbalken en kinderbinten toegepast, les plafonds à la Française, zie afb.2, een tot winkel verbouwd herenhuis. Grote balken van behoorlijke afmetingen, soms tot 30x45cm (B x H), liggen dwars door de kamer, en hierop of hierin ingekeept de kinderbinten met veel geringere afmetingen. Dit door een eronder gehangen gipsplatenplafond te verbergen is zonde; hier helpt alleen een complete revisie in oude stijl - hierop kom ik later nog eens terug.
En natuurlijk hebben alle vloeren daar waar een schoorsteen of een trapgat zit een uitsparing die door ravelingen of uitwisselingen omlijst is. Als u een uitwisseling ontdekt waarvan u de zin niet snapt dan heeft daar vroeger zeker een schoorsteen, een trapgat of iets dergelijks gezeten.
Op plafonds onder massieve vloeren, bijvoorbeeld met ijzeren of betonnen balken en broodjes (des poutrelles et hourdis) of met zwaluwstaartplaten (Lewisplaten) gesaneerde vloeren ga ik in dit stuk niet in, tenzij er een balkenplafond onder zit.